Wat is MF? | Diagnose MF | Symptomen MF | Behandeling MF 

Symptomen MF

Patiënten in de beginfase van MF hebben meestal weinig of geen symptomen. In de beginfase van MF is vaak een overmaat aan bloedplaatjes aanwezig. Bovendien hebben de bloedplaatjes van patiënten met een myeloproliferatieve ziekte vaak een grotere kleefkracht, waardoor sneller samenklontering van bloedplaatjes ontstaat dan bij gezonde mensen. Hierdoor kunnen circulatiestoornissen als gevolg van het hoge aantal trombocyten in de kleine bloedvaten optreden en allerlei algemene klachten en symptomen veroorzaken zoals dat het geval is bij essentiële trombocytemie (ET). Bij een bloedplaatjesaantal van 400 - 1000 heb je meer kans op circulatiestoornissen en trombose in de kleine bloedvaten. Is het bloedplaatjesaantal > 1000, dan neemt de kans op bloedingen toe.

Symptomen met betrekking tot samenklontering van de bloedplaatjes bij trombocytemie in de vroege fase van MF:
Afhankelijk van de plaats in het lichaam, waar deze circulatiestoornissen optreden kunnen zich de volgende symptomen/klachten voordoen:

Handen en voeten

• Tintelende sensaties, prikkelingen, pijn bij vastpakken van voorwerpen en gevoeligheid in de voorvoetzool, handpalm en één of meer vingers of tenen.
• Erythromelalgie (brandende pijn in voetzolen, tenen, handpalmen en/of vingers). Dit gaat regelmatig samen met rode huidverkleuring en zwelling (ontsteking). Het ontstaat door samenklontering van de trombocyten. Erythromelalgie is meestal met aspirine 80 mg per dag adequaat te behandelen.
• Cyanose (blauwverkleuring) van voeten, tenen, handen en/of vingers. Dit komt door een zuurstoftekort in de kleine bloedvaten.

Hersenen

• TIA’s (transient ischaemic attacks) resulterend in voorbijgaande neurologische uitvalsverschijnselen. Dit zijn kortdurende aanvallen van enkele seconden tot enkele minuten van moeilijk praten, schrijven, lopen, woordvindingsproblemen, geheugen- of bewustzijnsverlies, plotselinge neiging tot vallen of zwalken (richtingsverlies bij lopen) of plotseling vallen met geheugenverlies al dan niet gevolgd door vaak migraineachtige hoofdpijn met soms ook misselijkheid en braken Plotselinge aanvallen van voorbijgaande verlamming van een arm of been, voorbijgaande halfzijdige verlamming of korte tijd niet kunnen spreken of lopen kunnen zich ook voordoen.
• Concentratiestoornissen en verminderd of slecht geheugen, moeite met praten of schrijven, woordvindingsproblemen, migraineachtige hoofdpijn, drukkend gevoel op of in het hoofd, oorsuizen, duizeligheid enz.
• Herseninfarct/beroerte

Ogen

• Kortdurende voorbijgaande visuele stoornissen, zoals lichtflikkeringen voor de ogen, gele vlekken zien en/of (gedeeltelijke) uitval van het gezichtsvermogen of het zien van misvormde voorwerpen. Deze symptomen worden dan vaak, maar niet altijd gevolgd door migraineachtige hoofdpijn

Hart

• Angina pectoris (aanvallen van benauwdheid en pijn op de borst) al dan niet gevolgd door een hartinfarct

Huid

• Rode pijnlijke gezwollen plekken in de huid van bovenarm of bovenbenen. Dit wordt meestal geduid als oppervlakkige aderontstekingen.

Lage dosis aspirine geneest en voorkomt de circulatiestoornissen en trombose in de kleine bloedvaatjes van de handen, voeten, tenen en vingers, hersenen, ogen, hart en huid. Aspirine kan alleen maar worden voorgeschreven bij afwezigheid van bloedingsverschijnselen.

Een verhoogde bloedingsneiging kan het gevolg zijn van:

• een sterk verhoogd aantal bloedplaatjes van ver boven de 1000 (trombocytemie) in de beginfase van MF
• of een sterk tekort aan bloedplaatjes (trombocytopenie) van minder dan 100 in de gevorderde stadia van MF

De bloedingsverschijnselen bij A en B zijn

• Blauwe plekken
• Neus- of tandvleesbloedingen
• Maag-/darmbloedingen
• Nabloedingen bij operaties en verwondingen
• Hersenbloeding (zeldzaam)

Bij de klassieke en gevorderde MF worden de klachten en symptomen bepaald door de mate van bloedarmoede en de mate van miltvergroting

Typische symptomen van een zich verder ontwikkelende MF zijn:

• Bleekheid en vermoeidheid door bloedarmoede (anemie)
• Bloedingsverschijnselen door een tekort aan bloedplaatjes (trombocytopenie), die vaak ook nog slecht functioneren (trombocytopathie)
• Sterk vergrote milt (splenomegalie)
  Deze vergrote milt veroorzaakt op zijn beurt weer:
• gauw vol gevoel na het eten door druk op de maag
• drukkend en opgeblazen gevoel in de bovenbuik
• gewichtsverlies, vermagering, vermoeidheid en nachtzweten en een koortsig gevoel
• diarree
• vochtvorming in de voeten en rond de enkels (oedeem)
• Soms vergrote lever, maar leververgroting treedt vaak op na verwijdering van een sterk vergrote milt
• Budd-Chiari syndroom (afsluiting of trombose van de leverader), Vena Portae trombose (poortadertrombose) of miltadertrombose.
  Deze afwijkingen geven op hun beurt weer de volgende symptomen of klachten:
• Portale hypertensie (abnormale hoge bloeddruk in de poortader, de grote ader die bloed van de darm naar de lever voert).
• vochtophoping in de buikholte (ascites)
• (bloedende) slokdarmspataders (oesofagusvarices)
• Myelosclerose (verharding van het beenmerg)
• Osteosclerose (verharding van het bot) komt voor bij 10% van de patiënten
• Jicht en nierstenen veroorzaakt door een te hoog urinezuurgehalte. Allopurinol is een prima middel om de te hoge urinezuurspiegel te verlagen
• Buikpijn door maagzweer
• Verhoogde kans op infecties met lichte koorts
• Soms vergrote lymfeklieren
• Miltinfarct
• Pijn in de botten